Mijn dierbare borst

02-12-2018

Borstkanker, volgens de statistieken de meest voorkomende vorm van kanker bij vrouwen. Naar verwachting zal het aantal vrouwen met borstkanker in de komende 23 jaar met 15% stijgen. 15%! Wat doet dat met een vrouw, de diagnose borstkanker krijgen, het traject ingaan van chemo's, bestralingen en wellicht amputatie?

In de afgelopen jaren dat ik in de zorgsector werkzaam ben, heb ik vele cliënten ontmoet waarbij één of beide borsten geamputeerd zijn vanwege het feit dat er borstkanker bij ze ontdekt was. Sommige cliënten schamen zich voor de amputatie, zelfs na tientallen jaren. Sommige cliënten zijn er nuchter in: 'Dan maar alles eraf, het zijn toch maar vetjes die hangen.' en bij sommige cliënten gaat het om een heuse struggle als het gaat om de amputatie van een borst.

Een cliënt in het specifiek is mij bijgebleven. Een mevrouw van eind de veertig, vol passie, energiek en levenslustig. Positief zijn staat hoog bij haar in het vaandel. Knokken voor zichzelf, haar man en haar puberkinderen. Werken lukt haar niet meer, de chemo's en bestralingen vreten energie. Stukje bij beetje levert ze in. Eerst levert ze haar werkleven in, daarachteraan haar sociale leven, haar huishoudelijke werkjes thuis levert ze in, het vermogen om voor zichzelf te zorgen levert ze in. Wat blijft er nog over?

Jarenlang gaat het door op deze manier. Ze is afhankelijk van de mensen die aan haar zijde blijven. Er treden meerdere complicaties op, waardoor zij verder verzwakt. Zo graag had ze haar borst behouden, maar hier zitten we. Ik naast haar en zij naast mij op de bank. Ze vertelt me: 'De uitslag bij de specialist was niet waarop we hoopten, mijn borst moet alsnog geamputeerd worden.'. Ze begint te snikken. Hetgeen waarvoor ze zo hard heeft geknokt, zoveel voor heeft ingeleverd, wordt nu geamputeerd. Haar dierbare borst, haar vrouwelijkheid.

'Het voelt alsof ik in een kampioenschap zit. Je strijdt, vecht, gaat door, zoals een topsporter strijdt, vecht en doorgaat om die gouden plak te behalen. Mijn borst behouden is voor mij die gouden plak behalen. Die topsporter wil geen zilver, dat voelt als falen. Die gouden plak zit er voor mij ook niet meer in, falen, het voelt als falen.'. Tranen vloeien over haar gezicht. Het verdriet is niet weg te troosten. Wat moet ik zeggen?

Ik ben stil en omarm haar.

Dagen later sta ik opnieuw op de stoep. Ze is thuis van de operatie. Ze is met de drain naar huis toegekomen, die zal ik vandaag voor haar verwijderen, maar daar ligt mijn focus niet. Die drain verwijderen is een peace of cake. Het gaat me om haar mentale welbevinden. Hoe heeft ze de operatie ervaren? Voelt ze zich nog de topsporter die heeft gefaald? Hoe hebben haar man en kinderen gereageerd? Heeft ze zichzelf in de ogen kunnen kijken toen ze in ontbloot bovenlichaam in de spiegel keek? Daar ligt mijn focus.

'Wil je een bakje thee? Groene thee is je favoriet hè?', een warm welkom. Ik ga op de bank zitten en wacht tot ze erbij komt zitten met onze bakjes thee. Na het gehad te hebben over haar operatie en hoe ze zich voelt, stel ik de vraag: 'Zie je jezelf als volwaardige vrouw, ook nu de amputatie heeft plaatsgevonden?

'Nooit meer.'

'Nooit meer voel ik me volwaardig vrouw'.

'Nooit meer zal mijn leven hetzelfde zijn.'

De impact van een borstamputatie. Desastreus.